Kiedy składać o odroczenie a kiedy o przerwę?

Daniel Anweiler        07 marca 2019        Komentarze (0)

przerwa w karzeCzęsto spotykam się z pytaniami, w szczególności od osób, które nie miały jeszcze styczności z prawem karnym wykonawczym, kiedy złożyć wniosek o odroczenie a kiedy o przerwę w wykonaniu kary.

Sprawa może wydawać się oczywista ale nie jest tak do końca w szczególności dla osób bez doświadczenia z systemem penitencjarnym w Polsce.

Odroczenie wykonania kary

O odroczenie wykonania kary można wystąpić w każdym czasie jeżeli kara nie była jeszcze wykonywana. Oznacza to, że nawet w przypadku gdy byłeś tymczasowo aresztowany w sprawie to pomimo zaliczenia aresztu na karę nie oznacza to, że rozpocząłeś wykonywanie kary. O tym jakie przesłanki przemawiają za odroczeniem wykonania kary przeczytasz tutaj.

Odroczenie wykonania kary jest możliwe co do kary pozbawienia wolności ale także i do kary ograniczenia wolności.

Przerwa w karze

O przerwę w karze możesz wystąpić gdy odbywasz już karę. Niby nie wielka różnica z odroczeniem kary ale jednak zasadnicza. Wniosek o przerwę rozpoznaje nie tak jak przy odroczeniu kary sąd, który wykonuje karę ale sąd penitencjarny czyli odrębny wydział sądu okręgowego.

Jeżeli złożyłeś wniosek o odroczenie a sąd nie wstrzymał wykonania kary wobec Ciebie i trafiłeś do Zakładu Karnego to Twój wniosek zamieni się automatycznie we wniosek o przerwę i zostanie przekazany do rozpoznania sądowi penitencjarnemu.

Udzielenie Ci przerwy może także prowadzić do warunkowego przedterminowego zwolnienie z odbycia reszty kary.

*****

Odroczenie wykonania kary prac społecznych,

Sąd penitencjarny,

Wstrzymanie wykonania kary

Photo by Markus Spiske on Unsplash

Anatomia przestępstwa 003

Daniel Anweiler        06 marca 2019        Komentarze (0)

Anatomia przestępstwa 003W poprzednich wpisach opisałem już z czego „składa się” przestępstwo. Ok, ale kto za przestępstwo odpowiada? Czy jest jakaś granica wieku czy też każdy niezależnie od wieku może być do odpowiedzialności karnej pociągnięty.

Co do zasady za popełnienie przestępstwa odpowiada osoba która popełniła czyn zabroniony po ukończeniu 17 lat. 

Zgodnie z przepisami polskiego kodeksu karnego za niektóre przestępstwa np. takie jak zabójstwo, spowodowanie ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, spowodowanie katastrofy w komunikacji czy rozbój odpowiadać mogą osoby które skończyły 15 lat w chwili popełniania czynu. Nie jest to jednak odpowiedzialność automatyczna. Sąd będzie oceniał czy taka osoba może odpowiadać za przestępstwo. W szczególności będzie brał pod uwagę okoliczności sprawy, postawę młodocianego sprawcy a także czy stosowane wcześniej środki wychowawcze czy poprawcze były skuteczne.

Co do takiej osoby zgodnie z przepisami sąd nie może orzec kary wyższej niż 2/3 górnego ustawowego zagrożenia przewidzianej za dane przestępstwo. Sąd może także zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary.

W stosunku do sprawcy który popełnił występek (co to występek przeczytasz tutaj) po ukończeniu lat 17 lat przed ukończeniem lat 18 sąd zamiast kary stosuje środki wychowawcze, lecznicze albo poprawcze przewidziane dla nieletnich, jeżeli okoliczności sprawy oraz stopień rozwoju sprawcy, jego właściwości i warunki osobiste za tym przemawiają. Ocena tego pozostaje w gestii sądu.

Co do końcowej granicy odpowiedzialności karnej to takiej nie ma. Nie wydaje się aby było konieczne jej wprowadzanie. W stosunku do osób pełnoletnich sąd za każdym razem ocenia czy mogą podlegać odpowiedzialności karnej czy też nie można im przypisać sprawstwa przestępstwa.

Photo by Fabian Grohs on Unsplash

Zażalenie na zatrzymanie

Daniel Anweiler        04 marca 2019        Komentarze (0)

Zażalenie na zatrzymanieNa zatrzymanie można się za żalić. Zażalenie na zatrzymanie przysługuje w zakresie jego zasadności, legalności a także prawidłowości. Co to wszystko oznacza?

Zasadność zatrzymania

To prawnicze sformułowanie oznacza, że w zażaleniu możesz podnieść, że decyzja o Twoim zatrzymaniu nie była prawidłowa gdyż nie było dostatecznych podstaw do przyjęcia, że zachodzi podejrzenie popełnienia przez Ciebie przestępstwa a do tego samo zatrzymanie było nie celowe.

Legalność i prawidłowość zatrzymania

Legalność zatrzymania to po prostu sprawdzenie czy zatrzymanie było zgodne z przepisami prawa a prawidłowość zatrzymania to ocena przez Sąd sposobu wykonania Twojego zatrzymania przez organ dokonujący zatrzymania np. Policję. Oznacza to, że sprawdza się np. czy zostałeś prawidłowo poinformowany o przyczynach zatrzymania, jakie warunki panowały w miejscu w jakim Cię przetrzymywano w czasie zatrzymania.

Do kogo wnosi się zażalenie na zatrzymanie?

Zażalenie wnosi się za pośrednictwem organu do którego dyspozycji się pozostaje do sądu rejonowego właściwego ze względu na miejsce zatrzymania lub prowadzenia postępowania. Zażalenie wnosi się w terminie 7 dni. Przyjmuje się, że termin 7 dni biegnie od chwili doręczenia protokołu zatrzymania czyli zapoznania się z przyczyną samego zatrzymania. Pozwala to dopiero wtedy ocenić czy zatrzymanie było zasadne, legalne i prawidłowe.

Zażalenie na zatrzymanie nie jest wcale abstrakcyjna instytucja jak pokazał jeden z sądów na północy Polski uznając zażalenia na zatrzymanie byłych szefów Komisji Nadzoru Finansowego za zasadne. Możesz o tym przeczytać tutaj.

Photo by Bruno Martins on Unsplash

Zatrzymanie

Daniel Anweiler        01 marca 2019        Komentarze (0)

Zawieszenie warunkowe wykonania kary

„Jesteś aresztowany” – tak zazwyczaj na filmach wołają policjanci do sprawcy. Potem odczytują mu jego prawa i zakładają kajdanki. Ok, wołają tak na filmach amerykańskich. Są one, niestety, źródłem wiedzy o prawie karnym większości społeczeństwa. Dla wyprostowania sprawy napiszę jak to u nas wygląda. Co woła nasza policja oraz czy policjanci mogą kogoś aresztować.

No to po kolei. Jak mają się losy domniemanego sprawcy przestępstwa*

Zatrzymanie, nie aresztowanie.

Wiadomo w życiu nie jest jak w filmie i to do tego amerykańskim. Policjanci nie dokonują spektakularnych aresztowań. Nie dla tego, że życie albo domniemani sprawcy* nie dostarcza ku temu powodów tylko dla tego, że w polskim prawie policja dokonuje po prostu zatrzymań.

Zgodnie z przepisami Policja może dokonać zatrzymania osoby gdy istnieje uzasadnione przypuszczenie, że popełniła ona przestępstwo, a zachodzi obawa ucieczki lub ukrycia się tej osoby albo zatarcia śladów przestępstwa bądź też nie można ustalić jej tożsamości albo istnieją przesłanki do przeprowadzenia przeciwko tej osobie postępowania w trybie przyspieszonym.

Również prokurator może zarządzić zatrzymanie  i przymusowe doprowadzenie osoby podejrzanej, jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że nie stawi się ona na wezwanie w celu przeprowadzenia czynności procesowej, w inny bezprawny sposób będzie utrudniała przeprowadzenie tej czynności albo jeżeli zachodzi potrzeba niezwłocznego zastosowania środka zapobiegawczego. W tym celu wolno zarządzić przeszukanie. Oczywiście zatrzymania nie dokonuje sam prokurator choć w jednym z polskich seriali kryminalnych była taka postać prokuratora, który brał udział w akcjach policji.

Co dalej po zatrzymaniu?

Po dokonanym zatrzymaniu należy zatrzymanego poinformować dlaczego został zatrzymany oraz pouczyć go o jego prawach jako osoby zatrzymanej. Podobnie jak na filmach z USA. Należy mu też umożliwić kontakt z adwokatem. Tyle, że zatrzymujący może sobie zastrzec, że będzie przy tym obecny.

Zatrzymania można dokonać tylko na 48 godzin. Do upływu tego czasu trzeba albo zatrzymanego wypuścić albo przekazać sprawę do sądu aby podjął decyzję co do środków zapobiegawczych czyli przede wszystkim tymczasowego aresztowania. W polskim prawie aresztuje sąd nie policja. 

Jeżeli w ciągu 24 godzin od przekazania do dyspozycji sądu nie doręczono zatrzymanemu postanowienia o zastosowaniu wobec niego tymczasowego aresztowania należy go zwolnić.

Na zatrzymanie przysługuje zażalenie do sądu rejonowego miejsca zatrzymania lub prowadzenia postępowania. 

 

*domniemanego sprawcy przestępstwa – tak jak USA – „innocent until proven guilty” w Polsce istnieje domniemanie niewinności czyli do czasu prawomocnego skazania jest się niewinnym.

Photo by niu niu on Unsplash

Wyrok nakazowy

Daniel Anweiler        28 lutego 2019        Komentarze (0)

Wyrok nakazowy

List z sądu karnego. Idziesz odebrać osobiście na pocztę (bo karnej przesyłki nie wydadzą nikomu innemu). Otwierasz a tu w środku niespodzianka wyrok sądowy, ale chwila jakiś nakazowy. Co on nakazuje? Jakaś kara prac społecznych. Co teraz zrobić przecież nie można się poddać bez walki.

Wyrok nakazowy – co to jest?

Wyrok nakazowy wydaje sąd rozpoznając sprawę w postępowaniu nakazowym to znaczy, że na podstawie zebranego w postępowaniu przygotowawczym materiału, gdy sąd uzna, że przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne, sąd może w wypadkach pozwalających na orzeczenie kary ograniczenia wolności lub grzywny wydać wyrok nakazowy. Tyle teoria. W praktyce sąd wydaje takie wyroki gdy uzna, że Twoja wina i okoliczności sprawy nie budzą wątpliwości. Z reguły jest to w sprawach o mniejszym ciężarze gatunkowym.

Sąd taki wyrok wyda na posiedzeniu niejawnym czyli bez udziału stron.

Jak wyrok nakazowy zaskarżyć?

Kiedy można wydać wyrok to swoją drogą jest ważne ale bardziej dla sądu. Ważne jest to, że wyrok nakazowy to też wyrok i to pełnoprawny wyrok. Niezaskarżony jest tak samo ważny i wykonalny jak ten wydany na rozprawie.

Jak go zaskarżyć? Nie tak jak normalny wyrok składając wniosek o jego uzasadnienie. Trzeba złożyć sprzeciw. Sprzeciw składa się w terminie 7 dni od dnia odebrania wyroku. Sprzeciw wniesiony po terminie będzie uznany za nieskuteczny.

Co napisać w sprzeciwie od wyroku nakazowego?

Sprzeciw można napisać jednym zdaniem. Najpierw jednak napisz do jakiego sądu i wydziału wnosisz sprzeciw oraz jaka jest sygnatura sprawy. Podaj też swoje dane, żeby sąd widział, że to Twój sprzeciw. W treści sprzeciwu wystarczy, że napiszesz, że wnosisz sprzeciw od wyroku zaocznego z dnia takiego a takiego wydanego przez sąd (wskaż jakie sąd). Potem się podpisz i wszystko.

Sprzeciw możesz złożyć osobiście w sądzie albo posłać pocztą listem poleconym. 

Pamiętaj, że termin do złożenia sprzeciwu wynosi 7 dni. Nie jest to 7 dni roboczych tylko 7 dni kalendarzowych przy czym przy liczeniu terminu nie liczy się dnia w którym był doręczony wyrok. Czyli np. jeżeli wyrok odebrałeś w poniedziałek to sprzeciw można wnieść do następnego poniedziałku. Gdy jednak ostatni dzień terminu wypada na dzień wolny od pracy czyli jakieś święto to sprzeciw możesz złożyć następnego dnia po wolnym dniu. Czyli np. poniedziałek jest wolny, jak to było 12.11.2018, to sprzeciw możesz złożyć dnia następnego.

Prawidłowo złożony sprzeciw powoduje, że wyrok traci moc a sąd nie jest związany jego treścią rozpoznając sprawę.

Photo by Markus Spiske on Unsplash